Πώς η συμπεριφορά των επενδυτών άλλαξε την πρώτη εβδομάδα του πολέμου στη Μέση Ανατολή
H προηγούμενη εβδομάδα ξεκίνησε με τους επενδυτές να θεωρούν ότι επίθεση Ισραήλ – ΗΠΑ στο Ιράν θα είχε μικρή διάρκεια, ένας μικρός πόλεμος που θα μπορούσαν να αγνοήσουν.
Η αντίδραση των αγορών άφησε έκπληκτο τον ισχυρό άντρα της Goldman Sachs, Ντέιβιντ Σόλομον, ο οποίος είπε «παρατηρώ την αντίδραση της αγοράς και πραγματικά εκπλήσσομαι που η αντίδραση ήταν πιο ήπια, δεδομένης της έκτασης του φαινομένου, όπως μπορεί να φανταστεί κανείς», δήλωσε ο Σόλομον σε ομιλία του σε επιχειρηματική σύνοδο κορυφής στο Σίδνεϊ.
Ο ίδιος είπε ότι οι αγορές τείνουν να αντιδρούν με συγκρατημένο τρόπο στα γεωπολιτικά γεγονότα, εκτός αν αυτά έχουν άμεσο αντίκτυπο στην οικονομική ανάπτυξη.
Ωστόσο το τέλος της εβδομάδας βρήκε του επενδυτές να παρατηρούν την εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου και να βρίσκουν ομοιότητες με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία που τροφοδότησε πληθωριστικές πιέσεις και απείλησε τις οικονομίες με στασιμοπληθωρισμό.
Το ερώτημα, όπως αναφέρει η Wall Street Journal, αν ένας επενδυτής μπει στα χαμηλά ή να φύγει πριν η κατάσταση γίνει χειρότερη.
Οι τιμές του πετρελαίου
Οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύτηκαν στα 120 δολάρια το βαρέλι από 90 δολάρια πριν από την εισβολή της Ρωσίας, καθώς οι επενδυτές προέβλεψαν τη διακοπή της προσφοράς. Σήμερα εξακολουθούν να βρίσκονται μόνο στα 91 δολάρια. Αλλά σε ποσοστιαίους όρους, η άνοδος είναι η ίδια με το 2022, γιατί ξεκίνησε από χαμηλότερο επίπεδο. Το Brent την Παρασκευή πριν την επίθεση ήταν στα 72 δολάρια, έχοντας ενσωματωμένο ασφάλιστρο κινδύνου περίπου 8 δολαρίων. Η αγορά πετρελαίου είναι πολύ τρομοκρατημένη.
Οι μετοχές εκτός ΗΠΑ αντιδρούν επίσης όπως έκαναν όταν άρχισαν να κινούνται τα ρωσικά τανκς. Ο δείκτης MSCI για τις παγκόσμιες μετοχές εκτός ΗΠΑ έχει μειωθεί κατά 6,6% από το υψηλό του πριν από την έναρξη των βομβαρδισμών στο Ιράν, περίπου στο ίδιο επίπεδο με την κίνηση του 2022.
Δεν λειτουργούν τα ασφαλή καταφύγια
Μετά από αυτό, ο παραλληλισμός καταρρέει. Η έντονη μεταβλητότητα στις αγορές δεν οδήγησε τους επενδυτές σε ασφαλή καταφύγια όπως ο χρυσός, τα ομόλογα ή το ελβετικό φράγκο, δημιουργώντας έναν νέο κύκλο συζητήσεων ποια είναι τα περιουσιακά στοιχεία σε αυτό τον οικονομικό κύκλο που προσφέρουν προστασία για τους επενδυτές.
«Δεν έχουμε τη γεωγραφική εγγύτητα για να το κάνουμε αυτό να φαίνεται τόσο τρομακτικό από ανθρώπινη άποψη» εξηγεί στη WSJ ο Jacob Manoukian, επικεφαλής επενδυτικής στρατηγικής των ΗΠΑ για την ιδιωτική τράπεζα J.P. Morgan. «Αλλά οι αγορές αρχίζουν να συνειδητοποιούν ότι υπάρχει πιθανότητα αυτό να αρχίσει να διαχέεται στην οικονομία».
Τι σημαίνουν οι υψηλές τιμές του πετρελαίου
Υπήρξαν δύο μεγάλες επιπτώσεις. Οικονομικά, οι ξαφνικές υψηλότερες τιμές του πετρελαίου δημιουργούν μια μετατόπιση στους νικητές και τους ηττημένους. Οι εξαγωγείς ενέργειας εκτός Μέσης Ανατολής ωφελούνται και οι εισαγωγείς υποφέρουν. Από οικονομικής άποψης, η ξαφνική αστάθεια έκανε τους επενδυτές να κρυφτούν και να μειώσουν τα χρέη τους.
Το ακριβότερο πετρέλαιο είναι κακό για την Ευρώπη, την Ιαπωνία και την Κορέα, όλες μεγάλες εισαγωγείς μαύρου χρυσού. Στην πραγματικότητα, αποτελεί καθαρό όφελος για τις ΗΠΑ, ως εξαγωγέα και τον μεγαλύτερο παραγωγό στον κόσμο. Η επίθεση στο Ιράν και τα αντίποινά του κατά των πετρελαϊκών υποδομών και της ναυτιλιακής οδού των γειτόνων βλάπτουν τους μεγαλύτερους παγκόσμιους ανταγωνιστές των Αμερικανών παραγωγών πετρελαίου, τουλάχιστον προσωρινά.
Γιατί ενισχύεται το δολάριο
Αυτός είναι ο απλούστερος τρόπος για να κατανοήσουμε γιατί το δολάριο αυξήθηκε ενώ το ευρώ και το γιεν υποχώρησαν και γιατί οι αμερικανικές μετοχές επλήγησαν λιγότερο από εκείνες του εξωτερικού.
Από οικονομικής άποψης, τα περιουσιακά στοιχεία που είχαν αυξηθεί πολύ φέτος μειώθηκαν περισσότερο, και ορισμένα από αυτά που ήταν οι μεγάλοι χαμένοι στην πραγματικότητα αυξήθηκαν, παρά τις γενικές δυσκολίες των αγορών.
Αυτό ίσχυε σε επίπεδο χώρας, όπου οι μεγαλύτεροι νικητές με επικεφαλής τις κορεατικές μετοχές, οι οποίες σημείωσαν άνοδο 50% πριν από την έναρξη του πολέμου χάρη στις μαζικές αγορές με περιθώριο κέρδους μειώθηκαν περισσότερο. Ακολούθησαν οι επόμενες μεγαλύτερες, η Ιαπωνία, στη συνέχεια το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ευρώπη. Οι αμερικανικές μετοχές ήταν ελάχιστα ανοδικές πριν από την έναρξη του πολέμου και ελάχιστα μειώθηκαν καθώς αυτός προχωρούσε.
Στο ταμπλό της Wall Street
Οι μετοχές λογισμικού σημείωσαν μεγάλη πτώση φέτος λόγω φόβων για ανταγωνισμό από την τεχνητή νοημοσύνη, ενώ οι κατασκευαστές τσιπ εκτοξεύτηκαν. Την περασμένη εβδομάδα, οι μετοχές λογισμικού στην πραγματικότητα αυξήθηκαν, ενώ οι μετοχές ημιαγωγών μειώθηκαν απότομα.
Σχεδόν το ήμισυ του δείκτη Nasdaq-100 αυξήθηκε και όλοι εκτός από εννέα από αυτούς είχαν σημειώσει πτώση για το έτος πριν από τον πόλεμο. Γνωρίζοντας πόσο ανέβηκαν οι μετοχές του Nasdaq φέτος μέχρι τον πόλεμο, εξηγείται το 60% των κινήσεων της περασμένης εβδομάδας με βάση μια ανάλυση παλινδρόμησης. Σε αντίθεση με τις χώρες, είναι δύσκολο να διακρίνει κανείς μια οικονομική λογική που θα μπορούσε να προκαλέσει μια τέτοια δυναμική όπου οι νικητές γίνονται ηττημένοι.
Περαιτέρω στοιχεία προέρχονται από τον δείκτη μετοχών της Goldman Sachs, ο οποίος είναι δημοφιλής στα hedge funds, ο οποίος υποχώρησε πολύ περισσότερο από την αγορά, κατά 4,7% κατά τη διάρκεια της εβδομάδας. Ο δείκτης των μεγαλύτερων shorts των hedge funds μειώθηκε μόλις κατά 1,1%, το μισό από τον S&P. Αυτό είναι αναμενόμενο, καθώς τα hedge funds κλείνουν θέσεις για να μειώσουν το δανεισμό τους, αλλά οι κινήσεις δεν είναι αρκετά μεγάλες ώστε να υποδηλώνουν πανικόβλητη απομόχλευση.
Αυτό θέτει ένα πρότυπο για το τι θα μπορούσε να συμβεί εάν ο πόλεμος συνεχιστεί και οι τιμές του πετρελαίου αυξηθούν πολύ περισσότερο. Η απομόχλευση θα συνεχίσει να παρασύρει τις πιο καυτές περιοχές για κάποιο χρονικό διάστημα. Τελικά, θα επικρατήσει πραγματικός πανικός, οπότε η ζήτηση για ασφάλεια σχεδόν σίγουρα θα υπερνικήσει την ανησυχία για τον πληθωρισμό και θα μειώσει τις αποδόσεις των ομολόγων του αμερικανικού δημοσίου.
Κάποια στιγμή από τώρα μέχρι τότε, η ιστορία υποδηλώνει ότι οι επενδυτές θα πρέπει να αγοράσουν την πτώση. Ο θρυλικός τραπεζίτης Νάθαν Μάγιερ Ρότσιλντ πιθανότατα δεν είπε ποτέ «αγοράστε όταν υπάρχει αίμα στους δρόμους», αλλά αποτυπώνει άψογα την ιδέα ότι οι επενδυτές συχνά πανικοβάλλονται όταν υπάρχει πόλεμος.