Τοπία Φύση

Ανταρκτική: Ένας «κρυμμένος κόσμος» θαλάσσιας ζωής ανακαλύφθηκε σε «ποτάμι» κάτω από τους πάγους

Μπαρτζώκας: «Είχαμε τον έλεγχο σε όλο το ματς»

Κάτω από μια τεράστια παγοκρηπίδα της Ανταρκτικής, σε μια σπηλιά που μοιάζει με καθεδρικό ναό και έχει ύψος εκατοντάδων μέτρων, υπάρχουν σμήνη από μικρά πλάσματα που μοιάζουν με γαρίδες σε ένα νεοανακαλυφθέν υποβρύχιο οικοσύστημα που, μέχρι πρόσφατα, παρέμενε ένα μυστικό κρυμμένο στον πάγο.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Guardian, μια ομάδα επιστημόνων από τη Νέα Ζηλανδία ανακάλυψε το οικοσύστημα 500 μέτρα κάτω από τους πάγους, εκατοντάδες χιλιόμετρα από την άκρη της παγοκρηπίδας Ross.

Το Ινστιτούτο Antarctica New Zealand (Ινστιτούτο που ιδρύθηκε από την κυβέρνηση της Νέας Ζηλανδίας το 1996 για τη διαχείριση των συμφερόντων του στην Ανταρκτική και τη Θάλασσα Ross)υποστήριξε ερευνητές από τα πανεπιστήμια του Ουέλινγκτον, του Όκλαντ και του Οτάγκο, το Εθνικό Ινστιτούτο Υδάτων και Ατμόσφαιρας (Niwa) και το Ινστιτούτο Γεωλογικών και Πυρηνικών Επιστημών για να διερευνήσουν το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η εκβολή του ποταμού στο λιώσιμο της παγοκρηπίδας που προκαλείται από την κλιματική αλλαγή.

Όταν όμως έκαναν γεώτρηση μέσα από τον πάγο και μέσα στο ποτάμι, η κάμερά τους κατακλύστηκε από αμφίποδα, μικρά πλάσματα της ίδιας γενεαλογίας με τους αστακούς, τα καβούρια και τα ακάρεα. «Για λίγο, νομίζαμε ότι κάτι δεν πήγαινε καλά με την κάμερα, αλλά όταν η εστίαση βελτιώθηκε, παρατηρήσαμε ένα σμήνος αρθρόποδων μεγέθους περίπου 5 χιλιοστών», δήλωσε ο Craig Stevens της Niwa.

NIWA / Craig Stevens
NIWA / Craig Stevens

«Έχουμε κάνει πειράματα σε άλλα μέρη της παγοκρηπίδας και νομίζαμε ότι είχαμε καταλάβει τι συμβαίνει, αλλά αυτή τη φορά προέκυψαν μεγάλες εκπλήξεις». Αν και το κίνητρο για την εργασία ήταν η κλιματική αλλαγή, υπήρχε και ένα στοιχείο ανακάλυψης στην αποστολή, δήλωσε ο Stevens. «Χοροπηδούσαμε πάνω-κάτω επειδή το ότι όλα αυτά τα ζώα κολυμπούσαν γύρω από τον εξοπλισμό μας σημαίνει ότι υπάρχει σαφώς ένα σημαντικό οικοσύστημα εκεί».

NIWA / Craig Stevens
NIWA / Craig Stevens

Ο επικεφαλής του προγράμματος, Huw Horgan από το Te Herenga Waka Victoria University of Wellington, ήταν ο πρώτος που εντόπισε την εκβολή, αφού εντόπισε ένα αυλάκι στον πάγο μελετώντας δορυφορικές εικόνες της παγοκρηπίδας Ross. Οι ερευνητές γνωρίζουν εδώ και αρκετό καιρό για ένα δίκτυο κρυμμένων λιμνών και ποταμών γλυκού νερού κάτω από το στρώμα πάγου της Ανταρκτικής, αλλά δεν έχουν ακόμη ερευνηθεί άμεσα, δήλωσε ο Horgan. «Η παρατήρηση και η δειγματοληψία αυτού του ποταμού ήταν σαν να εισήλθαμε πρώτοι σε έναν κρυφό κόσμο».

Τα όργανα είχαν αφεθεί στο ποτάμι για να παρατηρήσουν τη συμπεριφορά του, είπε, ενώ οι ερευνητές του εργαστηρίου θα διερευνήσουν τι κάνει το νερό μοναδικό. Τα ευρήματα της ομάδας επεκτάθηκαν περαιτέρω – είχε μόλις αγκυροβολήσει λίγες ημέρες πριν από την τεράστια έκρηξη του ηφαιστείου Hunga Tonga-Hunga Ha’apai της Τόνγκα. Τα όργανα της ομάδας εντόπισαν μια σημαντική αλλαγή στην πίεση καθώς το τσουνάμι διέσχιζε την κοιλότητα.

Βλέποντας τις επιπτώσεις της έκρηξης, ο Stevens υπενθύμισε πόσο συνδεδεμένος είναι ο πλανήτης. «Είμαστε εδώ, σε μια ξεχασμένη γωνιά του κόσμου, και βλέπουμε σε πραγματικό χρόνο επιρροές από γεγονότα που έμοιαζαν να βρίσκονται πολύ μακριά. Ήταν αξιοσημείωτο».