Οι ζημίες που φέρνει η ακραία ζέστη συνήθως δεν καλύπτονται από τις ασφαλίσεις. Στην Ευρώπη, οι ασφαλιστικές στρέφονται στα «παραμετρικά» συμβόλαια.
Εδώ και τουλάχιστον έναν αιώνα, οι καφετέριες της Πάντοβας ετοιμάζονταν γύρω στις έξι το απόγευμα για την ώρα του «απερτίβο», ένα απογευματινό ποτό πριν το δείπνο, το οποίο έδινε την ευκαιρία στους περαστικούς να περάσουν λίγο χρόνο έξω πριν από το δείπνο.
Με την Ευρώπη όμως να ψήνεται στον πέμπτο καύσωνα του φετινού καλοκαιριού, ελάχιστοι εμφανίζονται καθώς ο κόσμος προτιμά τους κλιματιζόμενους εξωτερικούς χώρους, μειώνοντας τα έσοδα για πολλές επιχειρήσεις φιλοξενίας.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ο μειωμένος τζίρος: οι ζημίες που φέρνει η ακραία ζέστη συνήθως δεν καλύπτονται από τις ασφαλίσεις διακοπής επιχειρηματικής δραστηριότητας, αναδεικνύοντας ένα ολοένα και μεγαλύτερο κενό ασφαλιστικής προστασίας σε ολόκληρη την Ευρώπη, αναφέρει το Reuters.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Moody’s, οι καύσωνες του περασμένου καλοκαιριού κόστισαν στην Ευρώπη 43 δισ. ευρώ σε απώλεια οικονομικής παραγωγής, ενώ οι ασφαλιστικές αποζημιώσεις ανήλθαν σε μόλις σε 500 εκατ. ευρώ.
Στην Πάντοβα, το aperitivo ξεκινά πλέον αργότερα, «κάτι που σημαίνει ότι οι εξωτερικοί χώροι, οι βεράντες, οι χώροι έξω … παραμένουν ανεκμετάλλευτοι και άδειοι», δήλωσε η Φεντερίκα Λούνι, πρόεδρος της ένωσης επιχειρήσεων φιλοξενίας APPE Padova.
Σε έρευνα που κάλυψε περίπου 600 επιχειρήσεις στην πόλη και την επαρχία της, περισσότερο από το 80% ανέφερε μείωση του τζίρου κατά περίπου 20% κατά τον πρόσφατο καύσωνα.
«Μια μείωση της τάξης του 20% εξαλείφει το περιθώριο κέρδους» είπε η Λούνι.
Εν μέσω καύσωνα, οι τουρίστες στη Ρώμη δεν κάθονται στα τραπεζάκια των εξωτερικών χώρων (Reuters)
Οι καύσωνες επιβαρύνουν όλο και περισσότερο την ευρωπαϊκή οικονομία, καθώς μειώνουν την παραγωγικότητα, περιορίζουν τις καταναλωτικές δαπάνες και αυξάνουν το λειτουργικό κόστος. Για τις ασφαλιστικές εταιρείες, τέτοιου είδους ζημιές μπορεί δύσκολα καλύπτονται, καθώς συχνά οφείλονται σε έμμεσες λειτουργικές διαταραχές και όχι σε υλικές ζημιές.
«Η ζέστη από μόνη της δεν αποτελεί παραδοσιακά ασφαλιζόμενο κίνδυνο» δήλωσε η Σουένια Σουρμίνσκι, διευθύνουσα σύμβουλος για το κλίμα και τη βιωσιμότητα στην εταιρεία Marsh.
«Η ακραία ζέστη σπάνια προκαλεί καταστροφικές υλικές ζημιές, όπως συμβαίνει με μια πλημμύρα ή μια καταιγίδα, όμως η οικονομική και λειτουργική διατάραξη που προκαλεί μπορεί να είναι εξίσου σοβαρή» είπε.
Έρευνα που πραγματοποιήθηκε το 2023 για λογαριασμό της ευρωπαϊκής ασφαλιστικής εποπτικής αρχής σε 9.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις, διαπίστωσε ότι το 28% διέθετε κάλυψη για διακοπές επιχειρηματικής δραστηριότητας, ενώ μόνο το 17% είχε κάλυψη για διακοπές επιχειρηματικής δραστηριότητας χωρίς υλικές ζημιές, η οποία καλύπτει περιστατικά όπως οι απεργιακές κινητοποιήσεις.
Το κενό ασφαλιστικής προστασίας διευρύνεται καθώς το οικονομικό κόστος της ακραίας ζέστης αυξάνεται. Τα τρένα καθυστερούν, οι αγροτικές αποδόσεις μειώνονται και το κόστος ψύξης των εργοστασίων αυξάνεται, ενώ οι εργαζόμενοι συχνά δυσκολεύονται να διατηρήσουν την παραγωγικότητά τους σε παρατεταμένες περιόδους ζέστης.
Ανάμεσα στις εταιρείες που ανέφεραν επιπτώσεις από τον καύσωνα, ή προειδοποίησαν για τις πιθανές μελλοντικές επιπτώσεις του κατά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων του δεύτερου τριμήνου, ήταν η σουηδική εταιρεία εξοπλισμού καταστημάτων ITAB Group, η ιταλική τσιμεντοβιομηχανία Buzzi και η γαλλική εταιρεία πληρωμών Worldline.
Πολλαπλασιαστής κινδύνου
Η ζέστη συχνά λειτουργεί ως σύνθετος κίνδυνος, καθώς αλληλεπιδρά με την ξηρασία, τις πυρκαγιές και την λειψυδρία, αντί να προκαλεί ένα μεμονωμένο και σαφώς προσδιορίσιμο ζημιογόνο γεγονός. Αυτό καθιστά τη μοντελοποίηση και την ασφάλισή της δυσκολότερη σε σύγκριση με άλλες φυσικές καταστροφές.
Η πρόκληση είναι ιδιαίτερα έντονη στην Ευρώπη, την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο. Το Παρατηρητήριο Κλίματος του Reuters έδειξε ότι η μέση θερμοκρασία στη Δυτική Ευρώπη στις 11 Αυγούστου ήταν σχεδόν 10 βαθμούς Κελσίου υψηλότερη από τον μέσο όρο της περιόδου 1961-1990.
Δεδομένα που συγκέντρωσε η πλατφόρμα περιβαλλοντικής ενημέρωσης CDP δείχνουν ότι το 35% των εταιρειών που παρακολουθούνται αναγνώρισαν τους καύσωνες ως παράγοντα κινδύνου, με τις επιχειρήσεις στους κλάδους της μεταποίησης, των υπηρεσιών, των υποδομών και των τροφίμων να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.
Ακόμα και σε περιπτώσεις που η ασφάλιση καλύπτει υλικές ζημιές που συνδέονται με περιστατικά όπως οι διακοπές ρεύματος, οι επιχειρήσεις συχνά διαμαρτύρονται ότι η αποζημίωση δεν αντισταθμίζει τις απώλειες στην πελατειακή κίνηση και τις πωλήσεις.
«Η πραγματική απώλεια είναι τα έσοδα που δεν εισπράττεις και η επιχειρηματική δραστηριότητα που συμβαίνει ποτέ χώρα λόγω της διακοπής» είπε η Λούνι.
Για να γεφυρώσουν το κενό, οι ασφαλιστικές εταιρείες εξετάζουν όλο και περισσότερο τα «παραμετρικά» ασφαλιστικά προϊόντα, τα οποία καταβάλλουν αυτόματα αποζημίωση όταν οι θερμοκρασίες υπερβαίνουν προκαθορισμένα όρια. Σε αντίθεση με την παραδοσιακή ασφάλιση που βασίζεται στην αποζημίωση για πραγματικές ζημιές, τα συμβόλαια αυτά δεν απαιτούν μια χρονοβόρα διαδικασία εκτίμησης και διακανονισμού της ζημιάς.
Η ευρωπαϊκή αγορά παραμετρικής ασφάλισης αναμένεται να φτάσει τα 7,93 δισ. δολάρια έως το 2031, σύμφωνα με έκθεση της KBV Research, με σύνθετο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 9,5% μεταξύ 2025 και 2032.
Ασφαλιστικά προϊόντα αυτού του είδους χρησιμοποιούνται ήδη στον αγροτικό τομέα, όπου η ζέστη μπορεί να μειώσει τις αποδόσεις των καλλιεργειών ή την παραγωγικότητα του ζωικού κεφαλαίου, ενώ ειδικοί του κλάδου βλέπουν περιθώρια επέκτασης σε τομείς όπως οι μεταφορές και η προστασία του εργατικού δυναμικού.
«Η παραμετρική ασφάλιση μπορεί πράγματι να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο», δήλωσε ο Άινταν Κερ, επικεφαλής της Swiss Re για τον δημόσιο τομέα στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιρλανδία.
Πολλές εταιρείες πάντως θα πρέπει να επικεντρωθούν αρχικά στην κλιματική προσαρμογή των δραστηριοτήτων τους, για παράδειγμα η επένδυση σε τεχνολογίες ψύξης, ο επανασχεδιασμός των χώρων εργασίας και ο έλεγχος αντοχής των αλυσίδων εφοδιασμού, δήλωσε η Σουρμίνσκι της Marsh.
«Αναλάβετε δράση για να αποφύγετε τις απώλειες, αντί να προσπαθείτε να τις αντιμετωπίσετε εκ των υστέρων» συνέστησε.