ΗΠΑ: Τρεις πατέρες δολοφόνησαν τις οικογένειές τους σε δύο ημέρες με όπλα ή μαχαίρι

Την ώρα που η Ελλάδα συγκλονίζεται από ακόμα μια γυναικοκτονία και τα ρεπορτάζ δημοσιεύουν περιστατικά με τις γυναίκες που δεν λαμβάνουν την βοήθεια που πρέπει από την πολιτεία και την ίδια την κοινωνία, την ίδια στιγμή στις ΗΠΑ οι ανθρωποκτονίες σημειώνουν πτώση, αλλά οι δολοφονίες με αιτία την ενδοοικογενειακή βία παραμένουν υψηλές και αφορά το 20% των συνολικών δολοφονιών.

Μάλιστα οι γυναικοκτονίες ακολουθούνται από την δολοφονία ολόκληρης της οικογένειας, με την Washington Post να γράφει για αυτά ακριβώς τα περιστατικά.

Για όσους παρακολουθούν αυτό το είδος βίας, οι θάνατοι αυτοί είναι τόσο προβλέψιμοι όσο και αποτρέψιμοι. Σύμφωνα με τις αρχές, τις δύο πρώτες ημέρες του Ιουνίου, τρεις πατέρες σκότωσαν τα παιδιά τους και τις μητέρες που τα μεγάλωσαν. Δύο χρησιμοποίησαν όπλα. Ένας χρησιμοποίησε μαχαίρι. Από τα δεκατρία θύματα, το νεότερο ήταν τριών ετών.

Οι αξιωματούχοι χαρακτήρισαν τις μαζικές δολοφονίες στην Αϊόβα, τη Νέα Υόρκη και τη Φλόριντα ως «πράξη κακίας», «το χειρότερο από τα χειρότερα» και «μια αδιανόητη τραγωδία», αλλά η Ντορίν Ντότζεν-Μάγκι σκέφτηκε μια άλλη λέξη: αποτρέψιμες.

Οι θάνατοι από ενδοοικογενειακή βία αυξάνονται – Οι συνολικές ανθρωποκτονίες μειώνονται

Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, η 60χρονη ψυχολόγος δραστηριοποιείται ενεργά για την πρόληψη της ενδοοικογενειακής βίας, διηγούμενη την ιστορία της ημέρας που ο κουνιάδος της πυροβόλησε τη σύζυγό του και τις τρεις κόρες του. Κατά την άποψή της, η χώρα δεν έχει κάνει ούτε κατά διάνοια αρκετά για να περιορίσει αυτό που αποκαλεί κρίση δημόσιας υγείας.

Από την έξαρση της πανδημίας, οι ανθρωποκτονίες κάθε είδους έχουν μειωθεί δραματικά, με εξαίρεση τους θανάτους από ενδοοικογενειακή βία. Αυτοί έχουν παραμείνει σταθερά υψηλοί, όπως διαπίστωσε η εφημερίδα The Washington Post.

Οι επιθέσεις στις οποίες κάποιος σκοτώνει τέσσερις ή περισσότερους συγγενείς έχουν αυξηθεί φέτος από το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 20 ετών, με περισσότερα περιστατικά το πρώτο εξάμηνο του 2026 από ό,τι σε ολόκληρο το προηγούμενο έτος, σύμφωνα με στοιχεία του Πανεπιστημίου Northeastern.

Τα στοιχεία του FBI δείχνουν ότι την τελευταία σχεδόν δεκαετία, ο αριθμός των επιθέσεων στις οποίες πέθανε περισσότερο από ένα μέλος της οικογένειας ή σύντροφος κορυφώθηκε στα 194 το 2022. Ο συνολικός αριθμός μειώθηκε ελαφρώς πέρυσι, αλλά παρέμεινε αρκετά υψηλότερος από τα επίπεδα πριν το 2020, ακόμη και καθώς οι ανθρωποκτονίες συνολικά μειώθηκαν για τέσσερα συνεχόμενα χρόνια.

Από το 2017 έως το 2025, περισσότεροι από 3.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε τέτοιες εκρήξεις βίας. Οι δολοφονίες μελών της οικογένειας και συντρόφων αντιπροσωπεύουν πλέον το 21% του συνόλου των ανθρωποκτονιών, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, από 15% το 2020.

Το ποσοστό των θανάτων εναντίον συντρόφων ή μελών της οικογένειας σε σχέση με τις συνολικές ανθρωποκτονίες.

Οι άνθρωποι αποφεύγουν την σκληρή αλήθεια

Η Ντότζεν-Μάγκι φοβάται ότι οι άνθρωποι, όταν ακούνε τέτοιες στατιστικές, ενστικτωδώς αποστρέφονται το θέμα. «Βρισκόμαστε σε μια εποχή εξάντλησης», είπε, «αλλά οι άνθρωποι πρέπει να είναι πρόθυμοι να πουν: “Ναι, αυτό θα μπορούσε να συμβεί σε μένα ή στην αδελφή μου, οπότε τι μπορούμε να κάνουμε για να αλλάξουμε αυτή την κατάσταση;”».

Το να λάβουμε υπόψη τα προειδοποιητικά σημάδια είναι το κρίσιμο πρώτο βήμα, είπε. Ο κουνιάδος της ήταν ανοιχτά ζηλιάρης πριν αρχίσει να κακοποιεί τη γυναίκα του, αλλά τα μέλη της εκκλησίας τους πίεσαν να μείνουν μαζί.

Η Λόρα Γουίτσον έβγαλε περιοριστική εντολή προς τον άντρα της και έφυγε με τα κορίτσια στο σπίτι της μητέρας της σε μια μικρή πόλη του Όρεγκον. Η Ντότζεν-Μάγκι τις βοήθησε να εγκατασταθούν. Ήταν η 5χρονη Σάρα (την οποία θυμάται ως «χαρούμενη, χαρούμενη»), η 3χρονη Ρέιτσελ («μια ακτίνα φωτός») και η 6μηνη Έιπριλ («ένα παχουλό μπουκετάκι αγάπης»).

Ετοίμαζαν μαζί τη σχολική τσάντα της Σάρα για το νηπιαγωγείο το βράδυ πριν ο Ντέιβιντ Γουίτμαν εισβάλει στο σπίτι κραδαίνοντας ένα όπλο που είχε καταφέρει να αγοράσει 48 ώρες νωρίτερα. Μόνο η γιαγιά επέζησε από τις σφαίρες. Είχε πυροβολήσει το μωρό που κρατούσε στην αγκαλιά της.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν υιοθετήσει ορισμένα πολλά υποσχόμενα μέτρα προστασίας από τότε, είπε η Ντότζεν-Μάγκι. Έκλαψε όταν ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν υπέγραψε το 2022 το πρώτο σημαντικό πακέτο μέτρων για την ασφάλεια των πυροβόλων όπλων που είχε εγκρίνει το Κογκρέσο σε σχεδόν τρεις δεκαετίες, ένα μέτρο που επέκτεινε τους ελέγχους ποινικού μητρώου και, μεταξύ άλλων, απαγόρευε σε όσους είχαν καταδικαστεί για επίθεση σε σύντροφο να κατέχουν όπλο.

Η οπλοκατοχή, δυστυχώς, είναι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά προβλήματα της Αμερικής.

Σκότωσε έξι μέλη της οικογένειάς του

Ωστόσο, θα ήθελε να θεσπιστούν περισσότεροι νόμοι για την «εξαιρετικά υψηλή επικινδυνότητα», με στόχο την αφαίρεση των όπλων από όσους αποτελούν απειλή για την οικογένειά τους.  Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, όπως δείχνουν τα στοιχεία, οι δολοφόνοι της οικογένειας είναι ένοπλοι. Πέρα από την πρόσβαση σε θανατηφόρα όπλα, όμως, πιο ύπουλοι παράγοντες ενισχύουν τον κίνδυνο, δήλωσε ο Τζέιμς Άλαν Φοξ, καθηγητής εγκληματολογίας, δικαίου και δημόσιας πολιτικής στο Northeastern University.

Συχνά, η αιτία είναι ένα τοξικό αίσθημα δικαιώματος. Μια σύζυγος προσπαθεί να φύγει και ο σύντροφός της ξεσπάει. «Ένας άλλος τρόπος να την πληγώσει», είπε ο Φοξ, «είναι να πληγώσει τα παιδιά».

Υπάρχουν επίσης εγκλήματα στα οποία κάποιος, συνήθως άνδρας, σκοτώνει την οικογένειά του από μια διεστραμμένη αίσθηση τιμής. Μερικές φορές, έχει χάσει τη δουλειά του ή η κοινωνική του θέση έχει υποστεί πλήγμα. Βλέπει τα παιδιά ως προέκταση του εαυτού του, είπε ο Fox, και με παραληρητική σκέψη θέλει να τα γλιτώσει από τις δυσκολίες.

Άλλες φορές, κάποιος απλά χάνει τον έλεγχο. Τη Δευτέρα, η αστυνομία στο Muscatine της Αϊόβα ανέφερε ότι μια «οικογενειακή διαμάχη» οδήγησε τον Ryan Willis McFarland, 52 ετών, να πυροβολήσει θανάσιμα τη σύζυγό του, την κόρη του και τέσσερα άλλα μέλη της οικογένειας πριν στρέψει το όπλο στον εαυτό του.

Η πτώση των συνολικών ανθρωποκτονιών αριστερά, σε σύγκριση με τις δολοφονίες δύο ή περισσότερων μελών της ίδιας οικογένειας. Κάθε τελίτσα αντιστοιχεί σε έναν χρόνο.

Ζητούν μέτρα κατά της οπλοκατοχής για να μην μπορούν να τα πάρουν εν «βρασμώ ψυχής»

Γι’ αυτό η Τζάκλιν Κάμπελ, καθηγήτρια στη Σχολή Νοσηλευτικής του Πανεπιστημίου Τζονς Χόπκινς, υποστηρίζει τη θέσπιση νόμων για την ασφαλή φύλαξη των όπλων, οι οποίοι θα υποχρεώνουν τους ιδιοκτήτες να κλειδώνουν τα πυροβόλα όπλα τους.

«Έχω εξετάσει πάρα πολλά περιστατικά ανθρωποκτονιών με όπλα, όπου το όπλο πιάστηκε σε μια στιγμή παράφορης οργής», είπε, «και αν κάποιος έπρεπε να το σκεφτεί για ένα λεπτό — αν μπορούσαμε να επιβραδύνουμε τις παρορμητικές πράξεις — θα μπορούσαν να σωθούν ζωές».

Η αστυνομία δεν έχει ανακοινώσει το κίνητρο του Σαλέχ Μοχάμεντ , 29 ετών, ο οποίος, σύμφωνα με τις αρχές, σκότωσε τη σύζυγό του και τους γιους τους, 3 και 4 ετών, τη Δευτέρα στο βόρειο τμήμα της πολιτείας της Νέας Υόρκης.

Επίσης, δεν είναι σαφές γιατί ο Ράιαν Τσαρλς Γουίτεν , ένας 42χρονος κτηματομεσίτης, μαχαίρωσε θανάσιμα την πρώην σύζυγό του και τις κόρες τους, 11 και 8 ετών, πριν αυτοκτονήσει. Η αστυνομία στο Ντοράλ της Φλόριντα βρήκε τα πτώματα την Τρίτη.

Οι τύψεις του (μοναδικού) επιζώντα

Η Ίρμα Ντενίς Ριβέρα, 52 ετών, καθάριζε το υπνοδωμάτιό της αυτή την εβδομάδα, με την τηλεόραση να παίζει στο παρασκήνιο, όταν ένας παρουσιαστής ανακοίνωσε ένα ειδικό ρεπορτάζ για εκείνη τη δολοφονία-αυτοκτονία.

Ψάχνοντας αδέξια το τηλεχειριστήριο, έκλεισε τις ειδήσεις και έτρεξε στο σαλόνι για να παρηγορήσει την 10χρονη εγγονή της, Φίνιξ. Το κορίτσι ήταν η μόνη επιζώσα μιας μαζικής δολοφονίας οικογένειας τον Μάρτιο του 2025, όταν ο πρώην σύντροφος της μητέρας της, Στίβεν Μακένζι, πυροβόλησε και σκότωσε τη μητέρα της και τα τρία αδέλφια της και στη συνέχεια αυτοκτόνησε.

Από τότε, η Φίνιξ βασανιζόταν από ενοχές. Γιατί πέθαναν εκείνοι και όχι εκείνη; Το παρατσούκλι του 11χρονου αδελφού της, Ξιόν, ήταν «λιοντάρι», επειδή ήταν πολύ προστατευτικός προς την οικογένειά του. Τα μικρά αγόρια, που είχαν γεννηθεί με διαφορά λιγότερο από ένα χρόνο, άρχιζαν να αναδεικνύουν τις ξεχωριστές τους προσωπικότητες: στον Νόβα άρεσε να κάνει κινήσεις καράτε, ενώ ο Έμερι χόρευε με την μουσική των διαφημίσεων.

Ευτυχώς, η Φίνιξ έπαιζε με τις δύο γάτες της οικογένειας όταν μεταδόθηκε η είδηση αυτή την εβδομάδα. «Δόξα τω Θεώ», είπε η Ριβέρα στον εαυτό της. «Δεν το άκουσε».

Τα νέα για ακόμη μια οικογενειακή δολοφονία την συγκλονίζουν κάθε φορά κυρίως με θλίψη για τους ανθρώπους που μένουν πίσω. Αυτό συμβαίνει επειδή η Ριβέρα ξέρει τι θα ακολουθήσει. Και αυτοί, επίσης, θα νιώθουν στοιχειωμένοι από το τι θα μπορούσαν να είχαν κάνει διαφορετικά. Όπως η Φίνιξ, φοβάται, θα δυσκολεύονται με τα πλήθη, τους δυνατούς θορύβους και το να κοιμούνται μόνοι.

Ο κύκλος της βίας και της αιματοχυσίας δεν θα σταματήσει ποτέ, είπε η Ριβέρα, έως ότου η Αμερική διευκολύνει την πρόσβαση στην ψυχική υγεία, το είδος της θεραπείας που θα μπορούσε να είχε βοηθήσει τον προβληματικό φίλο της κόρης της. «Αλλά το πρώτο πράγμα είναι», είπε, «να μην υπάρχουν όπλα στο σπίτι».

Η κόρη της είχε σχεδιάσει να αφήσει τον Μακένζι. Αυτός πυροβόλησε εκείνη και τα παιδιά πριν προλάβει να το κάνει.