Αυτά είναι τα επτά νησιά που κρατούν τα κλειδιά του Στενού του Ορμούζ

Με χιλιάδες αμερικανικά στρατεύματα να κατευθύνονται προς τη Μέση Ανατολή, η συζήτηση γύρω από πιθανές επιχειρήσεις στην περιοχή εντείνεται.

Σύμφωνα με τις αναφορές, οι ΗΠΑ εξετάζουν το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης με στόχο την ενίσχυση του ελέγχου σε καίρια σημεία του Περσικού Κόλπου.

Κεντρικό σημείο αυτών των συζητήσεων αποτελεί το νησί Χαργκ του Ιράν, ένας από τους σημαντικότερους ενεργειακούς κόμβους της χώρας.

Ωστόσο, σύμφωνα με το CNN, η στρατηγική εικόνα είναι πολύ πιο σύνθετη, καθώς η ευρύτερη περιοχή περιλαμβάνει δεκάδες νησιά με κρίσιμο ρόλο στη ναυσιπλοΐα και την ασφάλεια.

Το νησί Χαργκ

Το νησί Χαργκ θεωρείται ζωτικής σημασίας για την ιρανική οικονομία, καθώς μέσω αυτού διακινείται περίπου το 90% των εξαγωγών πετρελαίου της Τεχεράνης.

Ο έλεγχός του θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά.

Παρά τη σημασία του, το Χαργκ δεν είναι το μοναδικό στρατηγικό σημείο στην περιοχή.

Πολλά άλλα νησιά στον Περσικό Κόλπο μπορούν να επηρεάσουν καθοριστικά την ασφάλεια των θαλάσσιων διαδρομών, ιδιαίτερα στο κρίσιμο Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου πετρελαίου.

Η «αμυντική αψίδα» του Ιράν

Επτά νησιά – το Αμπού Μούσα, το Μεγάλο Τουνμπ, το Μικρό Τουνμπ, το Χενγκάμ, το Κεσμ, το Λαράκ και το Ορμούζ – σχηματίζουν αυτό που οι ερευνητές αποκαλούν «αμυντική αψίδα» του Ιράν.

Μια υποθετική καμπύλη που συνδέει αυτά τα νησιά θα βοηθούσε στην κατανόηση της στρατηγικής υπεροχής του Ιράν στον έλεγχο της ασφάλειας του Στενού του Ορμούζ. Τα νησιά αυτά αποτελούν κρίσιμα σημεία για τον έλεγχο της ναυσιπλοΐας.

Τα νησιά Αμπού Μούσα, Μεγάλο Τουνμπ και Μικρό Τουνμπ, στο δυτικό άκρο του τόξου, είναι καθοριστικά για τον έλεγχο του στενού.

Πηγές: Ινστιτούτο Θαλάσσιων Ερευνών της Φλάνδρας (2026): MarineRegions.org, Google Maps
Γραφικά: Lou Robinson, CNN

Ο έλεγχος της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ

Λόγω της περιορισμένης απόστασης μεταξύ των νησιών και του ρηχού βάθους του κόλπου, μεγάλα πολεμικά πλοία και δεξαμενόπλοια αναγκάζονται να περάσουν από τα τρία νησιά.

Αυτό μπορεί να τα καταστήσει εύκολους στόχους για σκάφη ταχείας επίθεσης, ναρκοθετικά ή drones του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) που επιχειρούν από αυτά τα νησιά.

Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν αναφερθεί σε αυτά και σε άλλα νησιά ως τα «σταθερά και αβύθιστα αεροπλανοφόρα» της Τεχεράνης.

Το IRGC δήλωσε ότι ενισχύει την παρουσία του στα νησιά Αμπού Μούσα, Μεγάλο Τουνμπ και Μικρό Τουνμπ.

«Η τακτική μας προσέγγιση υπαγορεύει ότι πρέπει να οπλίσουμε και να θέσουμε σε λειτουργία αυτή την ομάδα νησιών. Έχουμε την ικανότητα να χτυπήσουμε εχθρικές βάσεις, πολεμικά πλοία και περιουσιακά στοιχεία στην περιοχή», δήλωσε ο διοικητής του ναυτικού του IRGC, υποναύαρχος Αλιρέζα Τανγκσίρι.

Επειδή τα νησιά είναι αβύθιστα, οι ιρανικές στρατιωτικές θέσεις πάνω τους θα πρέπει να εξαλειφθούν για να εξασφαλιστεί η ασφαλής διέλευση των αμερικανικών πολεμικών πλοίων.

Στρατηγική σημασία των νησιών

Τα νησιά βρίσκονται σε στρατηγική θέση για τον έλεγχο κάθε ναυτιλιακής κίνησης που προσπαθεί να εξέλθει ή να εισέλθει στον κόλπο.

Αντιπροσωπεύουν κρίσιμα σημεία επιτήρησης και ελέγχου, επιτρέποντας την παρακολούθηση και ενδεχομένως την παρεμπόδιση της διεθνούς ναυσιπλοΐας.

Το CNN ανέφερε ότι τμήματα δύο Μονάδων Εκστρατείας Πεζοναυτών των ΗΠΑ (MEU) – με περίπου 4.000 στρατιώτες – βρίσκονται καθ’ οδόν προς τη Μέση Ανατολή.

Επιπλέον, περίπου 1.000 στρατιώτες της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας έχουν τεθεί σε ετοιμότητα για ανάπτυξη.

Η πλήρης δύναμη αυτών των μονάδων μπορεί να χρειαστεί για να εξασφαλιστεί ο έλεγχος των βασικών αμυντικών νησιών του Ιράν.

Η μεταφορά στρατευμάτων μπορεί να γίνει είτε αεροπορικώς είτε δια θαλάσσης.

Τα πλοία του Αμερικανικού Ναυτικού μεταφέρουν αποβατικά σκάφη, όπως τα LCAC, που μπορούν να γλιστρήσουν πάνω στις παραλίες για να αποβιβάσουν στρατεύματα και εξοπλισμό.

Ωστόσο, η είσοδος στον Κόλπο μπορεί να αποτελέσει πρόβλημα, καθώς τα μητρικά πλοία θα πρέπει να περάσουν από ιρανικές άμυνες σε νησιά και στην ηπειρωτική χώρα.

Πιθανοί κίνδυνοι

Το Λαράκ, στην ανατολική είσοδο του στενού, αποτελεί πρόβλημα για τα πολεμικά πλοία που προσπαθούν να εισέλθουν στον Κόλπο.

Με πυραύλους ή μικρά σκάφη επίθεσης που εκτοξεύονται από το Λαράκ, το Ιράν θα μπορούσε να αποκόψει οποιαδήποτε διέλευση.

Πρόκειται για κρίσιμο στρατιωτικό στόχο.

Αεροπορικές και χερσαίες δυνατότητες στο Στενό του Ορμούζ

Τα πλοία μεταφέρουν επίσης αεροσκάφη CV-22 Osprey με περιστρεφόμενους ρότορες και ελικόπτερα.

Ωστόσο, αυτά τα αεροσκάφη κινούνται αργά και είναι ευάλωτα σε συστήματα αεράμυνας.

Στρατιώτες της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας μπορούν να αλεξιπτωτιστούν από αεροσκάφη που πετούν σε μεγαλύτερο υψόμετρο, αλλά μια τέτοια επιχείρηση θα συνοδεύεται από λιγότερο εξοπλισμό.

Οι επιθέσεις στα νησιά θα μπορούσαν να διαρκέσουν από δύο ημέρες έως δύο εβδομάδες.

Αν είναι επιτυχείς, θα επιτρέψουν την εγκατάσταση ραντάρ και στρατιωτικών δυνάμεων, ώστε να παρακολουθείται η δραστηριότητα στο στενό.

Θα στερήσουν επίσης από το Ιράν μια περιοχή συγκέντρωσης για drones και άλλες στρατιωτικές δυνατότητες.

«Δύναμη κατοχής»

Η κατάληψη των νησιών αποτελεί μόνο ένα μέρος της αποστολής.

Θα απαιτηθεί δύναμη κατοχής περίπου 1.800 έως 2.000 στρατιωτών για να διασφαλιστεί ότι τα νησιά δεν θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν ξανά από τους Ιρανούς.

Ωστόσο, αυτό θα μπορούσε να αφήσει τις δυνάμεις ευάλωτες σε επιθέσεις.

Ταυτόχρονα, ο έλεγχος οποιουδήποτε από αυτά τα εδάφη θα απαιτήσει από τις δυνάμεις να αποτρέψουν επιθέσεις με drones, πυραύλους και πυροβολικό από την ιρανική ηπειρωτική χώρα.

υτό μπορεί να οδηγήσει σε μακροχρόνια εμπλοκή, με αυξανόμενες απώλειες.

Εάν το Ιράν διαθέτει drones και βαλλιστικούς πυραύλους, μπορεί να καταστρέψει οποιαδήποτε εχθρική δύναμη στα νησιά.

Πολιτικές και στρατηγικές επιπτώσεις

Η κατάληψη των νησιών δημιουργεί και πολιτικά ζητήματα.

Το Αμπού Μούσα και τα νησιά Τουνμπ αποτελούν αντικείμενο διαμάχης μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από το 1971.

Το Ιράν ισχυρίζεται ότι έχει ιστορικό και γεωγραφικό δικαίωμα στα νησιά, ενώ τα ΗΑΕ έχουν προσφύγει σε διεθνείς οργανισμούς.

Οι ΗΠΑ και άλλες χώρες υποστηρίζουν τα ΗΑΕ.

Ωστόσο, αν οι ΗΠΑ καταλάβουν τα νησιά και τα επιστρέψουν σε μια μελλοντική ιρανική κυβέρνηση, αυτό μπορεί να αποτελέσει πηγή έντασης με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Αν τα επιστρέψουν στα ΗΑΕ, μπορεί να υπονομεύσουν τη νομιμότητα ενός ιρανικού καθεστώτος.

Αυτό δημιουργεί ένα σύνθετο πολιτικό δίλημμα για την Ουάσιγκτον.

Φυσικά, αυτό αποτελεί πρόβλημα μόνο αν οι ΗΠΑ καταφέρουν να διατηρήσουν τα νησιά που κατέλαβαν στο τέλος της σύγκρουσης.

Ωστόσο, o Καρλ Σούστερ, πρώην διευθυντής του Κέντρου Διακλαδικών Πληροφοριών της Διοίκησης Ειρηνικού των ΗΠΑ, ανέφερε ότι είναι κάτι που πρέπει να λάβουν υπόψη οι υπεύθυνοι σχεδιασμού, καθώς πρόκειται για το είδος της διαμάχης που θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα έκρηξη των εχθροπραξιών.

«Γι’ αυτό ακριβώς ο σύγχρονος στρατιωτικός σχεδιασμός είναι τόσο περίπλοκος», είπε.

«Κάθε επιλογή έχει αρνητικές επιπτώσεις. Δεν υπάρχουν τέλεια σχέδια ή λύσεις. Υπάρχει μόνο μια ισορροπία μεταξύ κόστους, κινδύνων και επιπτώσεων, τόσο σκόπιμων όσο και ακούσιων.»