Τα σημαντικά ευρήματα, οι ιστορικές πηγές που ταυτίζουν το συγκρότημα με το Γυμνάσιο του Αριστοτέλη και τα ξένα δημοσιεύματα
Από το 2024 οπότε ξεκίνησαν οι ανασκαφικές εργασίες σε μια έκταση περίπου 30 στρεμμάτων, με επικεφαλής της Αγγελική Κοτταρίδη, έχουν έρθει στο φως θαυμαστά ευρήματα που διηγούνται γλαφυρά των τρόπο λειτουργίας των Γυμνασίων, των σχολείων του αρχαίου κόσμου όπου οι νέοι ευγενείς διδάσκονταν μαθήματα και εκπαιδεύονταν σωματικά.
«Το βασιλικό γυμνάσιο της Μίεζας, το εκπληκτικό εκπαιδευτικό ίδρυμα/οικοδομικό συγκρότημα που δημιούργησε ο Φίλιππος Β΄ για να διαμορφωθεί η πολιτική και πνευματική ηγεσία του μέλλοντος, ο τόπος όπου ο Αριστοτέλης δίδαξε τον Μεγαλέξανδρο και τους νεαρούς Μακεδόνες που έγιναν ηγέτες της Οικουμένης, έρχεται στο φως με προσοχή, κόπο και αφοσίωση… Τα ευρήματα ήδη ξεπερνούν τις προσδοκίες μας, τα νέα του άρχισαν ήδη να ταξιδεύουν στον κόσμο!…» σημειώνει η Αγγελική Κοτταρίδη ενημερώνοντας για την πορεία των εργασιών την οποία παρακολουθεί, στενά και με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα αλλά και ο διεθνής τύπος μέσα από εκτενή δημοσιεύματα. Γεγονός αναμενόμενο καθώς πρόκειται για το μεγαλύτερο και πολυτελέστερο γνωστό μέχρι σήμερα αρχαίο ίδρυμα
Χτισμένη ανάμεσα στις δύο βασιλικές πόλεις, τις Αιγές και την Πέλλα, η Μίεζα, ήταν σύμφωνα με τον αρχαίο μύθο, αδελφή και θυγατέρα ποτάμιων θεών. Βασική ιστορική πηγή για την ταύτιση της Μίεζας με το το θρυλικό Γυμνάσιο όπου δίδαξε ο Αριστοτέλης αποτελούν τα γραπτά του Πλουτάρχου. Ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο θεωρείται επίσης η αρχιτεκτονική του κτιρίου, η οποία παραπέμπει στο Ανάκτορο των Αιγών, η άμεση σύνδεσή του με το θέατρο, το ασυνήθιστα μεγάλο μέγεθός του και η πολυτέλειά του.
Σύμφωνα με τις ιστορικές πηγές, παρά την πολυτέλεια των εγκαταστάσεων και το ειδυλλιακό φυσικό περιβάλλον, η διαμονή του νεαρού Αλέξανδρου και των άλλων αριστοκρατικών γόνων στο Γυμνάσιο της Μίεζας συνοδευόταν από αρκετά σκληρές συνθήκες μιας το καθημερινό πρόγραμμα περιελάμβανε πολύωρη εκπαίδευση και σκληρή σωματική και πνευματική άσκηση με στόχο να αποκτήσουν τα απαραίτητα εφόδια ενός ικανού βασιλιά και ενός δυναμικού και ευφυούς στρατηλάτη.
Ήδη έχουν έρθει στο φως τμήματα του Περιστυλίου – Παλαίστρας και του Διδασκαλείου, εντός του οποίου στεγάζεται μεγάλο τριμερές συγκρότημα, έκτασης άνω των 160 τ.μ, με κεντρικό προθάλαμο και δύο ανδρώνες – αίθουσες συμποσίων με ανάκλιντρα και περίτεχνα ψηφιδωτά δάπεδα που παραπέμπουν στο Ανάκτορο των Αιγών, αίθουσες διαλέξεων με πέτρινα θρανία, στεγασμένοι διάδρομοι αλλά στεγασμένος στίβος δρόμου, ο λεγόμενος «ξυστός», ο οποίος εκτείνεται σε μήκος περίπου 200 μέτρων. Ανάμεσα στα ευρήματα συγκαταλέγονται επίσης νομίσματα, κεραμικά, γραφίδες που χρησιμοποιούσαν οι μαθητές της αρχαιότητας για τη γραφή και αρχιτεκτονικά μέλη.
Καθημερινά η Αγγελική Κοτταρίδη και η ομάδα της συνεχίζουν τις ανασκαφές, κάτω από αντίξοες αρκετές φορές συνθήκες, και τις εργασίες συντήρησης και ταυτοποίησης με στόχο να αποκαλύψουν, σε όλη του το μεγαλείο, το βασιλικό Γυμνάσιο της Μίεζας που είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την θριαμβευτική πορεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου αλλά και της ιστορίας του αρχαιοελληνικού κόσμου.