Ο Τραμπ ξεκίνησε τον πόλεμο στο Ιράν με 5 κύριους στόχους – Έναν μήνα μετά, πόσους έχει επιτύχει;

Έχει περάσει ένας μήνας από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ άνοιξαν πυρ στο Ιράν, ξεκινώντας έναν πόλεμο που έχει αποσταθεροποιήσει την περιοχή, έχει διαταράξει τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού και έχει προκαλέσει μια διεθνή κρίση στις τιμές του πετρελαίου, καθώς οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές συνεχίζονται και η ναυτιλία παραμένει κλειστή μέσω του στρατηγικού Στενού του Ορμούζ.

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ περιέγραψε πέντε στόχους που πρέπει να επιτύχει η Ουάσιγκτον πριν τερματίσει τον πόλεμο με το Ιράν.

Όμως τώρα, έναν μήνα μετά, έχει αφήσει να ενωηθεί ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται σύντομα να «περικόψουν» την επιχείρησή τους, παρά το γεγονός ότι ορισμένοι από τους βασικούς στόχους του παραμένουν ασαφείς ή ανεκπλήρωτοι.

Σύμφωνα με τις περισσότερες εκτιμήσεις, οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ έχουν υποβαθμίσει σημαντικά τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν και έχουν σκοτώσει δεκάδες ανώτερους ηγέτες.

Ωστόσο, αυτές οι τακτικές επιτυχίες δεν μεταφράζονται απαραίτητα στην επίτευξη όλων των στρατηγικών στόχων του προέδρου.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ έχει επιμείνει σταθερά ότι οι επιχειρήσεις στο Ιράν ξεπερνούν τις προβλέψεις τόσο σε ό,τι αφορά την επιτυχία όσο και τα χρονοδιαγράμματα.

Ακολουθεί μια ανασκόπηση των στόχων που έθεσε ο Τραμπ και της τρέχουσας κατάστασής τους, σύμφωνα με το euronews.

«Πλήρης υποβάθμιση της ιρανικής πυραυλικής ικανότητας»

Ένας από τους κύριους στόχους που έθεσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ στο Ιράν ήταν η καταστροφή των πυραύλων τους και η «εξάλειψη της πυραυλικής βιομηχανίας τους».

Η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι η ικανότητα αυτή έχει υποβαθμιστεί σημαντικά, αλλά το Ιράν εξακολουθεί να εκτοξεύει πυραύλους και drones, συμπεριλαμβανομένης μιας σειράς επιθέσεων κατά του Ισραήλ, ενώ ο Τραμπ ισχυριζόταν ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν ήταν σε εξέλιξη.

Ο Τραμπ δήλωσε στο Λευκό Οίκο την Πέμπτη ότι περίπου το 90% των πυραύλων και των εκτοξευτών του Ιράν έχουν καταστραφεί, και ότι τα drones και τα εργοστάσια όπου κατασκευάζονται drones και πύραυλοι «έχουν μειωθεί σημαντικά».

Ωστόσο, την τελευταία εβδομάδα, οι ιρανικές επιθέσεις φαίνεται να έχουν ενταθεί, με την Τεχεράνη να εκτοξεύει τακτικά βροχές από drones και προηγμένους πυραύλους κατά του Ισραήλ και των γειτονικών αραβικών κρατών του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις.

«Καταστροφή της αμυντικής βιομηχανικής βάσης του Ιράν»

Πριν από την περασμένη εβδομάδα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ και η κυβέρνησή του ανέφεραν μερικές φορές αυτό ως αυτόνομο στόχο, περιγράφοντάς το ως στόχο να «ισοπεδώσουν τη βιομηχανία πυραύλων τους».

Άλλες φορές, αυτό έχει εξαφανιστεί από τη λίστα. Το Πεντάγωνο το έχει γενικά εντάξει στον πρώτο στόχο της καταστροφής της πυραυλικής ικανότητας του Ιράν.

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ έχει δηλώσει ότι οι στόχοι της για επιθέσεις στο Ιράν περιλαμβάνουν εγκαταστάσεις παραγωγής όπλων και κατασκευής πυραύλων και drones.

Ωστόσο, οι ιρανικές επιθέσεις εναντίον των γειτόνων του στον Κόλπο και του Ισραήλ συνεχίζονται, με αξιωματούχους στην Τεχεράνη να ισχυρίζονται ότι μπορούν να συνεχίσουν να πολεμούν για όσο διάστημα χρειαστεί.

Αναλυτές αναφέρουν ότι το Ιράν παράγει μαζικά και αποθηκεύει όπλα εδώ και πολλά χρόνια, προετοιμαζόμενο για έναν τέτοιο πόλεμο, σημειώνοντας ότι ο στόχος του Τραμπ είναι μη ρεαλιστικός, καθώς αυτά τα όπλα, ειδικά τα drones, μπορούν να παραχθούν σε σχετικά μικρές εγκαταστάσεις σε μεγάλες ποσότητες.

«Εξάλειψη του ναυτικού και της αεροπορίας τους»

Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ καθιέρωσαν γρήγορα την αεροπορική υπεροχή στους ουρανούς πάνω από το Ιράν, όπου πετούν σε μεγάλο βαθμό χωρίς αντίσταση.

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε την Πέμπτη ότι η Ουάσιγκτον έχει καταστρέψει ή βλάψει περισσότερα από 150 ιρανικά σκάφη κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Αφού ένα αμερικανικό υποβρύχιο τορπίλισε και βύθισε ένα ιρανικό πολεμικό πλοίο στις αρχές Μαρτίου, δύο άλλα ιρανικά σκάφη — το IRIS Bushehr και το IRIS Lavan — έδεσαν στη Σρι Λάνκα και την Ινδία και ζήτησαν βοήθεια από τις δύο χώρες.

Δεν υπάρχει καμία ένδειξη από τις ΗΠΑ ότι έχουν βυθιστεί ή καταληφθεί έκτοτε.

Η Επαναστατική Φρουρά του Ιράν διαθέτει δικό της ναυτικό, το οποίο επίσης βασίζεται σε μικρότερα σκάφη για τη διεξαγωγή μαζικών επιθέσεων και την ρίψη ναρκών.

Δεν είναι σαφές πόση από αυτή τη δύναμη παραμένει ή αν έχει τοποθετήσει ναρκοπέδια, αλλά οι ιρανικοί πύραυλοι συνεχίζουν να διαταράσσουν τη ναυτιλία μέσω του στενού του Ορμούζ.

«Δεν θα επιτρέψουμε ποτέ στο Ιράν να πλησιάσει καν την πυρηνική ικανότητα»

Ο Τραμπ έκανε μια δραματική στροφή 180 μοιρών κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους, αφού τον Ιούνιο είχε δηλώσει ότι οι ΗΠΑ έχουν «εξαφανίσει» το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, μόνο για να προειδοποιήσουν οι σύμβουλοί του ότι το Ιράν απέχει μόλις λίγες εβδομάδες από την απόκτηση βόμβας, δικαιολογώντας έτσι τις τρέχουσες επιχειρήσεις.

Τα κρατικά μέσα ενημέρωσης του Ιράν ανέφεραν ότι οι πυρηνικές εγκαταστάσεις του δέχθηκαν επίθεση από το Ισραήλ την Παρασκευή.

Η Τελ Αβίβ είχε προηγουμένως ανακοινώσει επιθέσεις σε άλλους στόχους που σχετίζονται με το πυρηνικό πρόγραμμα, συμπεριλαμβανομένης της δολοφονίας ενός κορυφαίου Ιρανού πυρηνικού επιστήμονα.

Ένα από τα πιο επείγοντα ερωτήματα στον πόλεμο είναι αν ο Τραμπ θα επιδιώξει να κατασχέσει ή να καταστρέψει περίπου 440 κιλά εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει η Τεχεράνη και που θα μπορούσε ενδεχομένως να χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή πυρηνικού όπλου.

Για πρώτη φορά τη Δευτέρα, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα ανακτήσουν το ουράνιο, το οποίο πιστεύεται ότι είναι θαμμένο βαθιά κάτω από μια εγκατάσταση στο βουνό.

Υπογράμμισε ότι αυτό θα συμβεί αν η Ουάσιγκτον συνάψει κάποιο είδος συμφωνίας με το Ιράν για την ανάκτησή του από τις ΗΠΑ.

Χωρίς την άδεια του Ιράν, η κατάσχεσή του θα ήταν μια επικίνδυνη αποστολή, σύμφωνα με ειδικούς, και θα απαιτούσε σημαντική αποστολή αμερικανικών στρατευμάτων στη χώρα.

«Προστασία, στο υψηλότερο επίπεδο, των συμμάχων μας στη Μέση Ανατολή»

Ο Τραμπ, σε πρόσφατη ανάρτησή του στο Truth Social, πρόσθεσε έναν πέμπτο στόχο για τις ΗΠΑ: «Η προστασία, στο υψηλότερο επίπεδο, των συμμάχων μας στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένων του Ισραήλ, της Σαουδικής Αραβίας, του Κατάρ, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Μπαχρέιν, του Κουβέιτ και άλλων. Το Στενό του Ορμούζ θα πρέπει να φυλάσσεται και να ελέγχεται, όπως απαιτείται, από άλλα έθνη που το χρησιμοποιούν — οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν το χρησιμοποιούν!»

Οι ΗΠΑ διατηρούν ήδη χιλιάδες στρατιώτες σε βάσεις και άλλες εγκαταστάσεις στην περιοχή.

Δεν είναι σαφές πόσο πιο μακριά είναι διατεθειμένος να φτάσει ο Τραμπ για να προστατεύσει τους συμμάχους της Μέσης Ανατολής από απειλές, και το Ιράν εξακολουθεί να είναι σε θέση να επιτεθεί σε αυτές τις χώρες.

Επίσης, δεν είναι σαφές πόσο μακριά είναι διατεθειμένες να φτάσουν οι ΗΠΑ για να διατηρήσουν ανοιχτό το Στενό του Ορμούζ.

Ο Τραμπ έχει διστάσει ως προς το αν οι ΗΠΑ πρέπει να αναλάβουν ρόλο στην αστυνόμευσή του.

Έχει παρατείνει εκ νέου την προθεσμία για το Ιράν να ανοίξει ξανά το Στενό του Ορμούζ ή να αντιμετωπίσει επιθέσεις στα εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας του, δίνοντάς του τώρα προθεσμία μέχρι τις 6 Απριλίου.

Πρόσθετοι στόχοι που δεν περιλαμβάνονται στη λίστα

Ο Τραμπ έχει μιλήσει για αλλαγή καθεστώτος από την αρχή του πολέμου, ενθαρρύνοντας τον ιρανικό λαό να «αναλάβει» την κυβέρνησή του, αφού το Ισραήλ, με τη βοήθεια των ΗΠΑ, εξαπέλυσε επιθέσεις που σκότωσαν τον Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν Αλί Χαμενεΐ και μεγάλο μέρος της ανώτερης ηγετικής του ελίτ.

Η κυβέρνηση Τραμπ δεν έχει δηλώσει ποτέ ρητά την αλλαγή καθεστώτος ως στόχο στο Ιράν, παρά το γεγονός ότι έχει καταστήσει σαφές ότι θέλει να τερματίσει την 47ετή κυριαρχία της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Ο Τραμπ δήλωσε την Πέμπτη στο Λευκό Οίκο ότι το καθεστώς έχει «σε μεγάλο βαθμό αποδεκατιστεί».

«Θα μπορούσατε πραγματικά να πείτε ότι έχουμε αλλαγή καθεστώτος, επειδή έχουν σκοτωθεί», είπε σε συνέντευξή του στον αμερικανικό τηλεοπτικό σταθμό Fox News.

Τώρα η Ουάσιγκτον ισχυρίζεται ότι διεξάγει συνομιλίες με στοιχεία της ίδιας ιρανικής κυβέρνησης, καθώς επιδιώκει να θέσει γρήγορα τέλος στη σύγκρουση και να ανοίξει ξανά το Στενό του Ορμούζ στη θαλάσσια κυκλοφορία.

Το Ιράν, ωστόσο, συνεχίζει να επιμένει δημοσίως ότι δεν διαπραγματεύεται με τον Λευκό Οίκο.

Και οι αρχικές ελπίδες του Τραμπ φαίνεται ότι θα παραμείνουν ανεκπλήρωτες.

Οι περιφερειακές δυνάμεις του Ιράν

Επιπλέον, ο Τραμπ είχε προηγουμένως μιλήσει για την απομάκρυνση από το Ιράν της ικανότητάς του να χρηματοδοτεί ομάδες-συμμάχους στην περιοχή, όπως η Χαμάς στη Γάζα, η Χεζμπολάχ στο Λίβανο, οι Χούθι στην Υεμένη και οι Δυνάμεις Λαϊκής Κινητοποίησης στο Ιράκ.

Αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου έχουν δώσει λίγες πληροφορίες σχετικά με αυτόν τον στόχο, τον οποίο ο πρόεδρος έχει περιγράψει ως τη διασφάλιση ότι «οι τρομοκρατικές ομάδες-αντιπρόσωποι της περιοχής δεν θα μπορούν πλέον να αποσταθεροποιούν την περιοχή ή τον κόσμο και να επιτίθενται στις δυνάμεις μας» και «τη διασφάλιση ότι το ιρανικό καθεστώς δεν θα μπορεί να συνεχίσει να οπλίζει, να χρηματοδοτεί και να κατευθύνει τρομοκρατικούς στρατούς εκτός των συνόρων του».

Ενώ οι ΗΠΑ έχουν επιτεθεί σε ομάδες πολιτοφυλακής που ευθυγραμμίζονται με το Ιράν στο Ιράκ και το Ισραήλ φαίνεται να επεκτείνει τις επιχειρήσεις του κατά της Χεζμπολάχ στο Λίβανο, η κυβέρνηση δεν έχει δώσει λεπτομέρειες σχετικά με το πώς πρόκειται να σταματήσει μόνιμα την υποστήριξη της Τεχεράνης προς τις μαχητικές ομάδες.

Ωστόσο, ο Λευκός Οίκος δήλωσε σε ανακοίνωσή του ότι η διασφάλιση ότι οι ιρανικές ομάδες-αντιπρόσωποι δεν μπορούν να αποσταθεροποιήσουν περαιτέρω την περιοχή παραμένει βασικός στόχος και ισχυρίστηκε ότι «οι αντιπρόσωποι δεν μπορούν να αντισταθούν, επειδή ο στρατός των Ηνωμένων Πολιτειών είναι τόσο ισχυρός και θανατηφόρος».